Russische KBL-eigenaren bezoeken Nederland en sKBL te gast in Rusland

 

Door Jennemie Stoelhorst en René Dessing
november 2011

Vanuit de Nederlandse ambassade in Moskou werd sKBL om medewerking gevraagd voor de opzet en organisatie van een studiereis van een groep particuliere KBL-eigenaren uit Moskou en St. Petersburg. Hun reisdoel was kennis op te doen en ervaringen uit het uitwisselen rondom het beheer, behoud en exploitatie van KBL. Ook was er veel belangstelling voor herbestemmingsmogelijkheden en op welke wijze de overheid hier betrokken is bij de instandhouding van KBL

Russische gasten op Middachten

Voor deze groep organiseerde sKBL in oktober 2018 een reis naar particuliere buitenplaatsen en enige huizen die als horecafaciliteit of kasteelmuseum worden benut. Bij de opzet hielden wij er rekening mee dat er per te bezoeken huis telkens weer een ander aspect aandacht kreeg. De reis ving aan met een bezoek aan Landgoed Middachten in De Steeg. Hier ontving Frans graaf Zu Ortenburg het gezelschap persoonlijk. Verder bezochten de Russen Klarenbeek, De Leemcule, Landfort, Huis Bergh, Zuylestein,  Eyckenstein, Duin & Kruidberg (waar tevens werd overnacht), Pijnenburg en Paleis Soestdijk. Overal werden zij door eigenaren of directies gastvrij ontvangen.

De tuin van Landfort

De Russische gasten verbaasden zich onder meer over onze geringe reisafstanden, de uitstekende infrastructuur, de algehele toestand van de KBL die zij bezochten en de overwegend kleine afmetingen van Nederlandse buitenplaatsen. Zij waren onder de indruk van de grote betrokkenheid en inzet van vrijwilligers bij de instandhouding van KBL, de toeristische activiteiten en de professionele inspanningen van diverse eigenaren om hun bezit te verbinden aan zaken zoals landbouw, ondernemerschap of cultuurparticipatie. Wij zijn alle ontvangende partijen bijzonder erkentelijk voor hun tijd, enthousiasme, borrels en hartelijkheden. Ze werden bijzonder gewaardeerd,  zo bleek later.

In Rusland is alles groter

Verder leidde dit bezoek tot een uitnodiging aan sKBL om in St. Petersburg deel te nemen aan het 7de Internationale Culturele Forum, waarbij een onderdeel van het programma ook inging op monumentaal erfgoed. Voor sKBL nam René Dessing aan dit forum deel waaraan naar verluidt 33.000 deelnemers afkomstig uit 43 landen deelnamen. Tijdens het forum organiseerde de nationale stichting La Renaissance des Manoir Russe met circa 50 particuliere eigenaren twee sessies. De stichting streeft naar meer erkenning van de Russische regering voor hun inspanningen voor het herstel van de vele verwaarloosde Russische buitenverblijven.  Ook maant zij de regering om de vele paleizen en buitenverblijven die nu staatsbezit zijn, sneller te privatiseren zodat hun herstel door particulieren ter hand genomen kan worden. Naar verhouding zijn er in Rusland aanzienlijk minder KBL te vinden dan bij ons. Bovendien zijn de reisafstanden tussen deze objecten veel groter dan bij ons, waarbij de vaak abominabele infrastructurele situatie niet bijdraagt aan hun herstel noch hun toeristische uitbating. Bovendien leeft er onder de bevolking vanouds  weinig sympathie voor mensen die zich voor dit erfgoed inspannen.

Tijdens een besloten ontbijtsessie waaraan Wladimir Medinsky, Russische minister voor cultuur en Olga Golodets, plaatsvervangend minister-president tevens minister voor toerisme, deelnamen, werd overeengekomen dat de Russische regering zich door middel van een samenwerkingscontract voor de groep particuliere eigenaren wil gaan inspannen om meer voormalige adellijke buitenverblijven te herstellen. Hiervoor neemt zij belastingmaatregelen, zal zij meewerken aan het verder privatiseren van circa 180 relevante objecten die nu staatsbezit zijn, zich gaan inspannen om hun bereikbaarheid te verbeteren en hun bekendheid te vergroten. Behalve leden van de  Stichting van Russische particuliere eigenaren namen ook vertegenwoordiger van de Engelse National Trust, de Spaanse Paradores, de Foundation des Parcs et de France, een onafhankelijk Amerikaanse erfgoedadviseur en sKBL aan dit belangrijke overleg deel .

Verder hield René Dessing tijdens een druk bezochte bijeenkomst een lezing over het functionele nut dat het Nationale Themajaar Historische Buitenplaatsen 2012 voor het behoud en maatschappelijk draagvlak van KBL heeft gehad. Verder ging hij in op de wijze waarop sKBL in ons land de zichtbaarheid van KBL vergroot en de onderlinge samenwerking tussen eigenaren stimuleert. Voor René vormde zijn bezoek aan het circa 60 kilometer buiten St. Petersburg gelegen Maryino Manor een hoogtepunt van zijn vierdaags verblijf in Rusland. Dit vroegere buitenverblijf van de adellijke familie Stroganovs, dat later over ging op de Galitzines, wordt momenteel door een particuliere eigenaar weer opgeknapt voor evenementen en overnachtingen.