Provincie Overijssel

Historisch erfgoed is al enige jaren een van de speerpunten in het cultuurbeleid van de provincie Overijssel. Landgoederen krijgen daarbij bijzondere aandacht, omdat zij belangrijke culturele identiteitsdragers zijn. Ze versterken het vestigingsklimaat van de provincie en daarmee de provinciale economie. Gedeputeerde voor o.a. cultuur is Roy de Witte (CDA). 

De waarde van historische landgoederen

Overijssel kent relatief veel historische landgoederen van vóór 1960. De 270 landgoederen beslaan bijna 10% van de oppervlakte van de provincie. Deze gebieden omvatten ook nog eens 40% van de Overijsselse bossen. Het belang van de landgoederen heeft de provincie enige jaren terug al vertaald in specifiek beleid: de Agenda Landgoederen. Primair gericht op gemeenten, landgoedeigenaren en andere professioneel betrokkenen. Het betrof onder andere onderzoeken, workshops en subsidies voor herstel en behoud. Maar ook projecten opgezet voor de inwoners van Overijssel. Zo werd de problematiek inzichtelijk gemaakt rond het in stand houden en ontwikkelen van landgoederen. De landgoederen kunnen in belangrijke mate bijdragen aan het realiseren van provinciale doelstellingen. Bijvoorbeeld op het terrein van natuur (Ecologische Hoofdstructuur), landschap, cultuurhistorie, water en recreatie toerisme.

Landgoederenbeleid in cijfers

Enkele resultaten van het landgoederenbeleid van de provincie Overijssel werden als volgt in cijfers uitgedrukt:

  • Algemene kengetallen: 775 landgoederen (waarvan 150 historische tot 1850) hebben gezamenlijk 30.000 hectare grond, 10% van de provincie. Dit bezit beslaat 8% van alle landbouwgrond.
  • Kengetallen van verleende subsidies: met provinciale subsidies zijn 52 landgoedversterkingsplannen gemaakt, 55 groene, 32 rode en 36 algemene herstelprojecten uitgevoerd.
  • De herstelsubsidies bedroegen in totaal € 4,5 miljoen. Met de subsidie Natuur- en Landschapsbeheer (SNL) is 235 hectare landbouwgrond op landgoederen omgezet in natuur.

Provinciaal cultuurbeleid

De Overijsselse cultuurnota 2017- 2020 heeft als titel: ‘Cultuur in de schijnwerpers: verbinden, versterken en vernieuwen’.  Het cultuurbeleid is grotendeels een voortzetting van het beleid 2013-2016. Drie van de vier doelen betreffen in meer of mindere mate cultureel erfgoed:

  • Behoud en duurzaam ontwikkelen en beleefbaar maken van cultureel erfgoed.
  • In stand houden en versterken van een duurzame culturele infrastructuur en van een toekomstbestendig cultureel aanbod van hoge kwaliteit.
  • Vergroten van de toegankelijkheid van cultuureducatie, toekomstbestendig maken van aanbod voor cultuurparticipatie en investeren in talentontwikkeling.

Het erfgoedbeleid van Overijssel

Het erfgoedbeleid richt zich op behoud door restauratie en herbestemming, en op de koppeling van materieel en immaterieel erfgoed. In het cultuurbeleid zullen thema’s die met de identiteit van Overijssel (mede) te maken hebben bijzondere aandacht krijgen. In de komende periode zal het gaan om de volgende thema’s:

  • Hanze en Moderne Devotie;
  • de Koloniën van Weldadigheid;
  • patriottisme en democratie;
  • het boerenleven door de eeuwen heen;
  • religieus erfgoed;
  • geschiedenis van de textielindustrie.

De Omgevingsvisie

De landgoederen dragen met hun landschappelijk en cultuurhistorische waarden bij aan het profiel van Overijssel. Het integrale provinciaal beleid zoals dat in de periode 2013-2016 is gevoerd, zal een herkenbare plaats krijgen in de Omgevingsvisie van de provincie. De provincie gaat ook onderzoeken of het landgoedconsulentschap, dat landgoedeigenaren bijstaat met kennis en kunde, moet worden voortgezet. Verder investeert de provincie in restauratiekwaliteit en behoud van vakmanschap.

Samen cultuur maken

De provincie Overijssel zal haar bewoners stimuleren om kennis te maken met de provinciale cultuur en om hun eigen mogelijkheden te leren ontdekken en ontplooien. De middelen daartoe zijn cultuureducatie, cultuurparticipatie en talentontwikkeling. Hiermee inspireert en ondersteunt de provincie de scholen, gemeenten, culturele instellingen, verenigingen, groepen en individuele talenten om bij te dragen aan de Overijsselse cultuur. Zie ook de Cultuurnota van de Provinciale Staten Overijssel.

Samen bouwen aan Overijssel

Het nieuwe College van Gedeputeerde Staten koerst op een krachtige economie, goede bereikbaarheid, klimaatadaptatie, energietransitie, aantrekkelijk wonen en ruimte, vitaal landelijk gebied en goed samenleven.
Bij klimaatadaptatie wordt voortgebouwd op de Regionale Klimaatadaptatie Strategie. Bij de energietransitie zet de provincie zoveel mogelijk in op bestaande instrumenten als de Omgevingsvisie en worden de voorwaarden bij  het Energiefonds verruimd. Andere speerpunten zijn een grotere biodiversiteit en het investeren in nationale parken.

In het cultuurbeleid zoekt het college de verbinding met het DNA van Overijssel: regionale identiteiten, van bijvoorbeeld ambachten, streekgebonden architectuur en samenwerking tussen kleine musea. Er komt een special actieplan voor verder investeren in het behoud van leefbaarheid in kernen, dorpen en steden.