Provincie Groningen

De ‘Omgevingsvisie provincie Groningen 2016-2020’ vormt de basis voor de meeste plannen van de provincie. Het betreft de integrale langetermijnvisie van de provincie op de fysieke leefomgeving. De Omgevingsvisie kwam in de plaats van het Provinciaal Omgevingsplan (POP) voor milieu, verkeer en vervoer, water en ruimtelijke ordening. Gedeputeerde voor (o.a.) cultuur en erfgoed is Mirjam Wulfse (VVD).

Omgevingsvisie

Er zijn zes grote opgaven waar de provincie aan werkt: Leefbaarheid, Circulaire Economie, Gaswinning, Waddengebied, Energietransitie en Erfgoed (ruimtelijke kwaliteit en landschap). De Omgevingsvisie omvat kernkarakteristieken die bescherming verdienen. Het gaat hier om belevingswaarden en natuurlijke, cultuurhistorische en aardkundige landschapselementen.

De waarde van deze kernkarakteristieken betreft niet alleen de objecten zelf, maar vooral ook de context van deze objecten. Twee van de kernkarakteristieken vormen landgoederen, borgen en borgterreinen. Het is aan de gemeenten om beschermende maatregelen voor deze kernkarakteristieken te nemen. De provincie stimuleert het behoud en herstel ervan.

De Collectie Groningen

De provincie Groningen beschouwt het erfgoed in de provincie als behorend tot de ‘Collectie Groningen’ en draagt bij aan de instandhouding ervan. Dat gebeurt op twee manieren:

  • Door het subsidiëren van diverse erfgoedinstellingen, zoals musea en borgen;
  • Door organisaties te subsidiëren die de erfgoedinstellingen ondersteunen.

Voorbeelden zijn Erfgoedpartners, het Molenhuis, het Huis voor de Groninger Cultuur, Libau Steunpunt en de Monumentenwacht. Ook onderdeel van de Collectie Groningen zijn de vier volledig publiekstoegankelijke borgen in de provincie: Borg Verhildersum, De Fraeylemaborg, De Menkamaborg en Museum Nienoord. Ook zij krijgen subsidie van de provincie.

De provincie vindt samenhang binnen de cultuursector belangrijk. Hierbij worden ook verbindingen gelegd met andere beleidsthema’s, zoals toerisme, landschap en leefbaarheid. Dit realiseert de provincie onder andere via de inzet van Stichting ‘De Verhalen van Groningen’. Culturele organisaties kunnen voor activiteiten een beroep doen op het provinciale Activiteitenbudget Cultuur.

Erfgoedmonitor

In het Collegeprogramma 2015-2019 werd een Erfgoedmonitor geïntroduceerd. Dit overzicht van de staat van het Gronings erfgoed vormt voor het College van Gedeputeerde Staten de basis voor gericht investeren in behoud en herbestemming. Er werd ook meer geld toegezegd voor natuurinrichting en -beheer.

Uitvoeringsprogramma Cultuur

Op 14 juli 2016 verscheen het ‘Uitvoeringsprogramma Cultuur 2017-2020, Grenzeloos cultuur: voor iedereen, met iedereen’. Hierin koos de provincie in samenwerking met de gemeente Groningen voor zes strategische lijnen, waarvan zeker vijf (ook) voor erfgoed:

  • ondersteuning en presentatie van het rijke erfgoed in de provincie (Verhalen van Groningen);
  • nieuwe verbindingen leggen tussen instellingen, disciplines en sectoren;
  • cultuur toegankelijk maken voor alle generaties;
  • cultuur als belangrijke factor voor leefbaarheid (erfgoed een rol in identiteit);
  • cultuur als economisch belang.

De Verhalen van Groningen

De website www.deverhalenvangroningen.nl geeft informatie over de provincie Groningen, maakt onderlinge verbanden zichtbaar en stimuleert samenwerking. Inwoners en bezoekers krijgen via de website een samenhangend, maar ook gedifferentieerd beeld van de provincie.

De provincie zet tevens in op andere digitale technieken (social media, smartphones, etc.). Ook via deze kanalen kunnen inwoners of bezoekers informatie krijgen over de regio, bij voorbeeld ter plekke. In het kader van De Verhalen van Groningen is door de provincie subsidie verstrekt aan enkele buitenplaatsen, zoals Borg Verhildersum, de Fraeylemaborg, de Menkemaborg en Museum Nienoord.

Energietransitie

Met het Programma Energietransitie 2016-2019 beoogt de provincie een versnelde overgang naar het gebruik van duurzame energiebronnen, zoals windparken en biomassa. Er was bij aanvang 1,5 miljoen euro beschikbaar in een ‘revolving’ fonds, voor leningen aan lokale initiatieven om investeringen in deze energiebronnen mogelijk te maken.

Verbinden, Versterken, Vernieuwen

De belangrijkste thema’s in het coalitieakkoord zijn veiligheid, duurzaamheid, werkgelegenheid, participatie en een bloeiende provincie. Samen met de Groninger gemeenten en andere overheden wil het nieuwe College onder meer werken aan een betere schadeafhandeling en – herstel ten gevolge van de aardbevingen in de provincie. Bij duurzaamheid stimuleert de provincie burgerinitiatieven en zet in op energiebesparing, vergroening, nieuwe energievormen en circulaire economie. De provincie steunt lokale energieloketten en maakt voorfinanciering mogelijk van installaties voor zonne-energie.

Initiatieven tot verbetering van de leefbaarheid in dorpen en wijken worden gestimuleerd. De investeringen in erfgoed en landschap hebben vooral betrekking op restauratie en herbestemming. Professionaliseren van de cultuursector is een doel. Bij landschap en natuur streeft de provincie naar integrale afwegingen bij complexe vraagstukken en zet in op samenwerking met  betrokken partijen bij de uitvoering.