Regioverhalen

Regioverhaal Hollandse buitenplaats

Gronden van vermaak

Een reconstructie van de ontwikkeling van de buitenplaatscultuur en het buitenplaatslandschap langs de Oude Rijn tussen Leiden en Utrecht (1600-1900).

Gronden van vermaakDeze omvangrijke, goed geschreven masterscriptie maakt indruk. Na een overzicht wat er aan onderzoek voorhanden is en een uiteenzetting van hetgeen Van Oosterom wil gaan onderzoeken, volgen interessante hoofdstukken over de buitenplaatsbiotoop langs de Oude Rijn tussen Alphen en Leiden in de periode 1600 en 1900. Hierbij gaat de onderzoeker uitgebreid in op de vraag naar het aantal buitenplaatsen, wie ze bewoonden, waar ze stonden en hoe ze verdwenen als gevolg van sloop, herbestemming of herontwikkeling. Interessant is zijn observatie dat hoewel de buitenplaatscultuur langs de Oude Rijn weliswaar overeenkomende ontwikkelingen doormaakte als elders, hier toch ook sprake is van een eigen cultuur vanwege de aanwezige klei die soms ook op de buitenplaats werd gewonnen. Voorts concludeert Van Oosterom na zijn onderzoek dat er in ons land toch grotere onderlinge verschillen waren in verschijningsvormen van buitenplaatslandschappen dan eerder is verondersteld. De Vecht blijkt niet de enige rivier te zijn geweest met een levendige buitenplaatscultuur en te vaak worden de buitenplaatsen aan de Vecht als het leidende voorbeeld opgevoerd voor de situatie zoals het overal elders zou zijn gegaan. Deze veronderstelling blijkt genuanceerder te zijn dan tot nu toe is aangenomen. Daarom roept de auteur op om tot meer interdisciplinair onderzoek te komen waardoor vergelijkingen tussen de opkomst en ontwikkelingen van bijvoorbeeld de buitenplaatsen langs de Vecht, Vliet en Oude Rijn gemakkelijker met elkaar vergeleken kunnen worden. Dit lijkt ons ook een zinvolle gedachte. In ieder geval is deze scriptie een felicitatie waard waarbij sKBL hoopt dat de auteur dit onderzoek tijdens een komend promotieonderzoek verder verdiept. RD

Gronden van vermaak. Een reconstructie van de ontwikkeling van de buitenplaatscultuur en het buitenplaatslandschap langs de Oude Rijn tussen Leiden en Utrecht (1600-1900). Gerrit van Oosterom. Ongepubliceerde masterscriptie Landschapsgeschiedenis aan de Rijksuniversiteit Groningen, Faculteit der Letteren, Kenniscentrum Landschap. 294 pagina’s en hier te lezen.
Op de website van de RUG staan nog meer interessante masterscripties, ook die het onderwerp KBL raken.