Aan het woord is Koeno Sluyterman van Loo

BordesAkerendam is in 1852 gekocht door mijn voorvader Willem Louis Sluyterman van Loo. Drie van zijn dochters bleven ongetrouwd en besloten het huis te bestemmen voor huisvesting van ongehuwde vrouwen die niet meer zelf in hun levensonderhoud konden voorzien. Tot in de zeventiger jaren van de vorige eeuw heeft het huis deze functie vervuld. Ik heb nog aangename herinneringen aan de tijd dat mijn vader voorzitter van de stichting was en ik soms mee mocht op bezoek bij de oude dames, die altijd wel een pepermuntje te vergeven hadden.

©A.J. van der Wal | Licentie: CC BY-SA 3.0 NL (rce)
©A.J. van der Wal (rce)

In 1947 vond een grote restauratie plaats en nadat de stichting de nieuwbouw van seniorenwoningen op een naastgelegen perceel had gerealiseerd, is het hoofdhuis kantoor geworden van de stichting. Toen is het huis verder opgeknapt en kreeg het weer de allure die enigszins verdwenen was. Ook de tuin, die er uitzag als een stadsplantsoen, is teruggebracht naar de oorspronkelijke aanleg.

Het is heerlijk om hier te mogen werken. Ik wens iedereen zo’n kantoor toe. Mensen vergaderen graag in de tuinzaal. De sfeer is goed en heeft een positieve invloed op de vergadering.

Stichting Sluyterman van Loo heeft twee hoofddoelstellingen. Naast het bevorderen van de kwaliteit van leven van ouderen is ook het onderhouden van de buitenplaats een doel op zich, wat met hoge lasten gepaard gaat. Elke ingreep kost een vermogen. Er moeten nu twee bruggen worden vervangen en de grote vijver staat op instorten.

Akerendam vijverDeze van oorsprong 18de -eeuwse barokvijver is op enig moment veranderd in een bosvijver. Tijdens baggerwerkzaamheden in 1966 werden de fundamenten van de oude vijver gevonden. Deze fundamenten zijn toen blootgelegd en er is een keermuur op gemetseld. Na 30 jaar bleek de verkeerde steensoort gebruikt te zijn. De muur is afgebroken en met andere stenen opnieuw opgebouwd. Feitelijk was dit dus een reconstructie van een reconstructie uit de jaren ’60 van een 18de -eeuws ontwerp. Bij de laatste ingreep is de muur niet goed verbonden met het fundament. Door de druk van de omliggende grond wordt de muur van het fundament afAkerendam bordjegedrukt. Bovendien is het fundament aan het verzakken. In de jaren ’90 is de vijver een rijksmonument geworden. De vraag is wat er nu moet gebeuren. Terwijl het 18de -eeuwse ontwerp buitenproportioneel is voor de huidige omvang van de buitenplaats, mag er vanwege de monumentale status niets worden veranderd. Zowel de esthetische als de financiële kant baren grote zorgen. Om de veiligheid van bezoekers te waarborgen staan er nu bordjes rond de vijver.

Er zijn gelukkig ook leuke dingen te vertellen. De Tuinzaal werd na de tweede wereldoorlog gerestaureerd en groen geschilderd. Op dit moment vindt een nieuwe restauratie plaats, waarbij de oorspronkelijke kleur wordt teruggebracht die past bij de originele behangsels. Over een jaar is dit klaar.

Ik ondersteun graag nieuwe initiatieven die zich inzetten voor het behoud van historische buitenplaatsen en ben daarom ook aangesloten bij sKBL. Van de grote hoeveelheid buitenplaatsen die er was is nog maar een fractie over. Ik kan er niet genoeg op hameren hoe belangrijk het behoud van dat restant is. Elk huis heeft zijn eigen sfeer en zijn eigen verhaal en is daarmee bepalend voor de omgeving.

Vrijwilligers op Akerendam, BeverwijkHoewel we de geschiedenis niet kunnen terugdraaien, kunnen we soms nog wel voordeel hebben van oud recht. Voordat het Wijkermeer was ingepolderd, lag er land tussen het meer en Akerendam, de zogenaamde Meerweiden. In 1780 heeft de toenmalige eigenaar een deel van die Meerweiden verkocht en daarbij bedongen dat er niet op gebouwd mocht worden zonder toestemming van de eigenaren van Akerendam. Toen de gemeente Beverwijk plannen ontwikkelde om op het stationsplein vijf woontorens te bouwen hebben we de rechtbank gevraagd of het recht uit 1780 nog geldig was en voor welke omvang dat recht dan geldt. Aanvankelijk kregen we gelijk, maar de omvang moest nog bepaald worden. Het was een lang proces dat tot de Hoge Raad gevoerd is. Nu is vastgesteld dat voor een deel van het terrein dit recht nog steeds van kracht is. Voor eigenaren die met soortgelijke problematiek te maken hebben, ligt er bij ons een uitgebreid dossier ter inzage.

We hebben ook iets te vieren. De stichting bestaat 100 jaar, wat met feestelijkheden gepaard gaat in de eerste week van september. Een programma met open tuinen, concerten en andere optredens is nu in voorbereiding. Zodra dit rond is, is hierover informatie te vinden op onze website en op de site van sKBL. Belangstellenden zijn dan van harte welkom.

 

Akerendam

Meer historische informatie is te vinden op de website van Fonds Sluyterman van Loo en bij sKBL.